Gerrit van der Burg, Koninklijke Roeiers Vereeniging Eendracht:
'Als je het vak in je hebt, beheers je het'

Roeiers maken in de haven schepen vast en los. Dat doen ze door met een vlet naar een schip toe te varen en daar, samen met de bemanning van het schip, de touwen, trossen en draden op te pakken. Vervolgens varen ze daarmee naar de kant, waar andere roeiers zich over de tros ontfermen en deze vastmaken aan de afmeerconstructie, zoals de kade, palen, steigers of boeien. Dat gebeurt deels met de hand en deels met een winchmachine.

Bekijken

In Rotterdam hebben de roeiers zich verenigd in de Koninklijke Roeiers Vereeniging Eendracht, kortweg KRVE. Een vereniging die al sinds 1895 bestaat.

Gerrit van der Burg is sinds 8 jaar bestuurslid en tweede voorzitter van de KRVE, maar was daarvoor jarenlang als roeier werkzaam. ‘Roeiers zijn het verlengstuk van de voor- en achterkant van het scheepsdek.’

Shifts van 12 uur
De KRVE werkt in opdracht van het Loodswezen, rederijen en agenten. ‘Het logistieke proces binnen de haven is enorm ingewikkeld. Schepen komen binnen op getij, op locaties, sommigen ruilen uit van ligplaats omdat de ene komt en de ander juist gaat. Alleen voor het Loodswezen verrichten we al zo’n 70.000 handelingen per jaar.’ Roeiers werken in ploegen in shifts van 12 uur. ‘Daarnaast is er altijd een ploeg thuis die inzetbaar is om bij eventuele pieken in te springen. Onze kantoren staan op strategische punten rond de haven van Rotterdam. Los daarvan liggen er op strategische punten ook boten klaar. Het kan dus zomaar gebeuren dat een roeier in de Waalhaven begint met zijn dienst, met de auto naar de Europoort gaat en daar een boot pakt. De ene keer zit je als roeier aan boord van een boot, de andere keer sta je aan de kade of ben je aan het plannen. 

Afwisselend
De roeiers verzamelen zich om half 6 op hun post. Dan kleden ze zich om en doen ze, afhankelijk van de drukte, wel of geen kop koffie. Ze kijken hun materiaal na en dan is het afwachten tot ze opgeroepen worden. Je weet als roeier nooit waar je heen gaat en wanneer je terug komt. Elke dag is anders en elke dag is een avontuur. Dat maakt het afwisselend, maar dat maakt het ook zwaar, want je weet nooit waar je aan toe bent. Daar moet je wel tegen kunnen. Dat geldt ook voor de lange werkdagen. Zeker voor buitenstaanders lijkt een shift van 12 uur werken lang, maar als je op weg bent naar een zeeboot, ervaar je dat toch anders. Mensen denken ook vaak dat ons werk gevaarlijk is, ze zien dan zo’n klein bootje versus een enorm schip. Maar onze mensen worden perfect opgeleid. En als je het vak in je hebt, dan beheers je het.’

Handen, oren en ogen
In de haven van Rotterdam speelt zich natuurlijk van alles af, maar wel in een bepaald patroon. Omdat de roeiers er altijd zijn, zien zij gelijk als iets afwijkt. Zo lag pas een aantal roeiers te wachten bij een boot en zagen ze bellen in het water omhoog komen. Dat vonden ze vreemd, dus ze hielden het in de gaten. Kort daarna zagen ze iemand in een duikpak in het water, maar er was niks bekend over duikwerkzaamheden. Bleek het dus een drugsrunner te zijn. Na een telefoontje van die jongens ging de politie er meteen met speciale eenheden op af. We zeggen niet voor niets: wij zijn de handen, oren en ogen van de haven.’

Opleiding

Het opleidingstraject voor roeier duurt die jaar, deels in de praktijk en deels op het Scheepvaart & Transport College. Ook een training in persoonlijke veiligheid vormt een onderdeel van de opleiding. Na drie jaar moet de praktijkkennis voldoende ontwikkeld zijn en volgt een praktijkexamen. Wanneer dit met goed gevolg wordt afgelegd en ook de theorie-examens goed zijn afgesloten, krijgt de leerling het Bootmandiploma. Hierna mag hij het lidmaatschap van de vereniging aanvragen. Vanaf het moment van het lidmaatschap mag hij na voldoende vaaruren het Groot Vaarbewijs aanvragen. 

Voordat een leerling zich ‘roeier’ mag noemen, is dus sprake van een intensieve training, keuring, opleiding, betrouwbaarheids- en bekwaamheidstest. Zo wordt een belangrijke bijdrage geleverd aan de veiligheid in de Rotterdamse haven.

Over de KRVE

De KRVE houdt zich bezig met nautische dienstverlening in de Rotterdamse haven op het gebied van vast- en losmaken van zeeschepen, het vervoer van loodsen en alle andere voorkomende werkzaamheden ten behoeve van de zeescheepvaart. Leden van de vereniging kunnen na drie jaar loondienst ‘kleine zelfstandigen’ worden en dragen persoonlijk verantwoording voor het uit te voeren werk.