Jenny van As, stadsgids-stuurvrouw-trouwambtenaar:
‘Mijn hart zit in mijn werk’

Jenny van As deed in haar leven al veel verschillende dingen. En dat doet ze nog steeds, met enorm veel plezier en vol enthousiasme. Zo is ze een deel van haar tijd stadsgids, stuurvrouw bij Splashtours en voltrekt ze huwelijken als BABS (Buitengewoon Ambtenaar Burgerlijke Stand). Dit keer dus niet één beroep die we voor het voetlicht willen brengen, maar minstens drie….

‘Ik ben niet alleen stadsgids op de Splashtours, via Zwaan Events ben ik als gids ook regelmatig te vinden op de passagierschepen of ribboten en ik doe wandeltours. Ik vind het allemaal leuk om te doen, ik hou er nu eenmaal van om over Rotterdam te praten. Ik ben een geboren en getogen Rotterdamse, ja toch, niet dan, ech wel!’

Waarom ben je gaan gidsen?
‘Eigenlijk door een samenloop van omstandigheden. Mijn vader was manager bij de RET. Hij gaf daar onder meer marketing- en communicatietrainingen en vanaf 1996 was ik zijn vaste trainingsactrice. Ik vond acteren zo leuk, dat ik besloot om het theater in te gaan. Maar ik werd heel onrustig van het wachten na een auditie en ik miste een bepaalde basis. Op een dag gaf mijn vader mij een kaartje voor de FastFerry, toen nog het lijntje van Rotterdam naar Dordrecht. Hij dacht dat een stukje varen mijn gedachten wel zou verzetten. Zij zochten stewardessen en dat leek me wel wat. Ik solliciteerde, werd aangenomen en kon aan de slag. Daar verloor ik voor altijd mijn hart aan het varen. Ik wilde er ook van alles over leren. Hoe ik een touw moest gooien, hoe de machinekamer eruit zag, noem maar. Uiteindelijk werd ik matroos.

Juiste weg
Toen ik moeder werd, stopte ik tijdelijk, maar toen de kinderen wat groter waren, ging ik weer aan de slag in de nautische wereld. Dit keer als stuurvrouw op de Splashtours, dat is de bus die rijdt en vaart. Als stuurvrouw mag ik onder begeleiding van een kapitein met de bus varen en kan ik de bus zelfstandig het water in en uit rijden. Mijn collega Ger was vanaf het begin gids op de “Splash” en hij vroeg mij of ik ook wilde gaan gidsen. Ik wist eigenlijk helemaal niet of ik dat wel kon, maar ging de uitdaging aan. Inmiddels is het gidsen een belangrijker onderdeel van mijn werk dan mijn nautische activiteiten. Eigenlijk was het een heel natuurlijk proces, ik koos met mijn hart de juiste weg en creëerde mijn eigen baan. Alles wat ik leuk vind, komt in mijn rol als stadsgids bij Splashtours samen: het acteren, de nautische kant, het omgaan met mensen en mijn liefde voor de stad Rotterdam.’.

Je bent bekend geworden door RotterDeutsch. Wat is dat?
‘In het cruiseseizoen meert op de donderdagen het cruiseschip Aida bij de Erasmusbrug aan. Dan gids ik vaak voor de Duitse toeristen die daar aan boord zijn. Tegen hen praat ik RotterDeutsch, dat is een mengelmoes van Duits en Rotterdams. Het is een taal die spontaan ontstond. Mijn moeder is Duitse, dus ik spreek die taal best wel redelijk. Al is het natuurlijk makkelijker om in familieverband in het Duits om een kop koffie te vragen dan aan Duitse toeristen te moeten uitleggen hoe en waarom Katendrecht uit de as is herrezen. Dus is mijn Rotterdams doorspekt met allerlei Duitse woorden en zinnen. Zo blijf ik dicht bij mezelf en kan ik ook mezelf zijn. En het maakt ook niet uit of ik iets fout zeg, mensen begrijpen me toch wel. Sterker nog, ze vinden het vaak heel charmant en grappig.

Mijn eerste zin was ooit: “Hallo, ik ben Jenny, ich spreche Rotterdeutsch und wenn sie mie nicht verstehen haben, hatten sie Rotterdams gelernt.” En dat zeg ik nu nog steeds. Het doorbreekt ook vaak een stukje spanning. Het is natuurlijk geen geheim dat er iets speelt tussen Rotterdam en Duitsers. Ik gooi dat altijd meteen open en wil vooral graag laten zien hoe mooi onze stad nu is. En zonder andere toeristen te kort te doen, ik vind het onwijs leuk om met Duitsers op stap te gaan. Ze hebben de reputatie van “Duitsers maken geen grapjes”, maar ik lig maar al te vaak in een deuk met ze. Ze houden van galgenhumor, ze willen een beetje show en een glimlach en dat bied ik ze. Ik wil graag dat mensen bij thuiskomst zeggen dat ze van alle excursies het meeste gelachen hebben bij de Splashtours.

Verspreken
Natuurlijk verspreek ik me ook wel eens. Zo voeren we vorig jaar langs de vlaggen op de Boompjeskade. Ik vertelde over het grote aantal verschillende nationaliteiten in onze stad. En zei: ‘In Rotterdam haben wir 176 nationalitäten und die hangen wir hier allen auf….’.  Ja, ik bedoelde natuurlijk de vlaggen…

Bijnamen
Ik gids ook voor Engelse, Spaanse of Italiaanse toeristen. Dat doe ik dan in het Engels. Daar zou ik ook het liefst RotterEnglish van willen maken, want mijn Engels is een stuk slechter dan het Duits. Om het verhaal wat persoonlijker te maken, probeer ik de Rotterdamse bijnamen te vertalen. Zo bedacht ik dat “de hoerenloper” in het Italiaans “Il ponte de prostitutié” zou kunnen heten. Mensen vinden het fantastisch als je juist dat bijnaampje in hun taal kunt zeggen.

Bijzonder
Een bijzonder moment voor mij was een toer waarbij een opa en oma met hun kleinkinderen voorin in de bus zaten. Het was een gezellige tour en die mevrouw moest vreselijk lachen. Aan het einde van de toer pakte ze mijn hand beet en zei: “Ik heb eindelijk weer eens kunnen lachen”. Wat bleek? Haar dochter was drie weken daarvoor overleden. Zij waren met haar kinderen op stap. Van dat moment krijg ik nog steeds kippenvel. Vooral daarom vind ik dit werk zo leuk. Ik heb de behoefte om mensen alles te laten vergeten en te laten lachen. Mijn hart zit in dit werk.’

Hoe kwam je op tv terecht?
‘Het begon met een 1 april grap waarbij werd gezegd dat de Maastunnel een 30 meter groot panoramaraam zou krijgen. Vanuit de Splashtours zou je dan zo de tunnel in kunnen kijken. Grote onzin natuurlijk, maar ik werd gevraagd om dat nieuws voor de camera te bevestigen. Dat filmpje is massaal gedeeld en kwam zelfs op het NOS-journaal. Vervolgens wilde RTV Rijnmond een dagje met mij meelopen. Ook daar is een filmpje van gemaakt en dat werd op YouTube een nog grotere hit met talloze reacties. Onder andere van Tim den Besten van Tim op de Thee, de KRO, Eva Jinek, Hart van Nederland en RTL Nieuws. Nu vragen zelfs Nederlandse toeristen of ik RotterDeutsch wil praten. Maar dat doe ik niet, ik wil niet de hele dag een rol spelen, dat is niet vol te houden. Al kom ik ze wel een beetje tegemoet door wat anekdotes te vertellen. En in plaats van “Behouden Vaart” zegt ik dan “Und jetzt geht los”….;-)

Hoe werd je trouwambtenaar?
‘Trouwambtenaar zijn was altijd al een grote wens van mij, maar het leek een onmogelijke missie en niet te combineren met varen. Totdat de wet veranderde en bijvoorbeeld ook BN’ers als trouwambtenaar konden optreden en de ceremonie op allerlei plekken kon plaatsvinden. Via-via kwam ik in contact met de gemeente Rotterdam. Ik stuurde een sollicitatiebrief in de vorm van een trouwakte en mocht al snel op gesprek komen. Ik had hen aangeboden om als stagiaire aan de slag te gaan om zo het vak te leren, maar kreeg al gelijk een functie als trouwambtenaar aangeboden voor een aantal uur per week. Daar zei ik volmondig ja op. Vervolgens ben ik intern opgeleid, want er komt natuurlijk best veel bij kijken, zoals het opstellen van aktes en het bijhouden van dossiers. Ik ben beëdigd binnen de gemeente Rotterdam. Natuurlijk voer ik ook de voorgesprekken met het bruidspaar. Op basis daarvan schrijf ik een persoonlijk verhaal waarmee ik het bruidspaar toespreek tijdens de huwelijksplechtigheid. Van dat moment wil ik voor de mensen het meest bijzondere moment van hun leven maken.’

Wat is je favoriete trouwlocatie in Rotterdam?
‘Een lastige vraag, maar waarschijnlijk de SS Rotterdam. Dat nautische spreekt me aan en het uitzicht is schitterend. Bovendien ademt het schip geschiedenis, de mensen die op dat schip reisden, gingen een nieuw leven beginnen en dat doe je eigenlijk ook bij een huwelijk. Bovendien heeft het schip veel doorstaan en heeft het laten zien tegen een stootje te kunnen. Ook dat staat voor mij symbool voor een huwelijk.’